Technika Kumihimo – co to jest i jak zacząć tworzyć biżuterię?

Kumihimo to prosta i przyjemna technika wyplatania, która świetnie sprawdzi się na początek przygody z rękodziełem. Jeśli chcesz tworzyć własne bransoletki przyjaźni i biżuterię, gotowe zestawy kumihimo są wygodnym rozwiązaniem na start. Zawierają wszystkie niezbędne materiały i narzędzia, dzięki czemu możesz skupić się na nauce splotów i czerpać radość z tworzenia od pierwszych chwil.

Co to jest kumihimo?

Kumihimo (組み紐) to tradycyjna japońska sztuka wyplatania sznurków, której nazwa dosłownie oznacza „zgromadzone nici” (kumu– wyplatać, himo – sznur). Technika ta polega na powtarzalnym przeplataniu nici – niegdyś tekstylnych, a obecnie często satynowych – prowadzonych po skosie, na ukos. W ten sposób różni się ona od tkania, czyli procesu tkackiego, w którym nici krzyżują się pod kątem prostym. Specjalna technika przeplatania sprawia, że sznury i sznurki tworzone metodą kumihimo są zazwyczaj niezwykle wytrzymałe i elastyczne, a poza tym mają swoją unikalną estetykę.

Dziś kumihimo w dużej mierze kojarzy nam się przede wszystkim z wyplataniem biżuterii artystycznej oraz bransoletek przyjaźni, jednak pierwotnie było to rzemiosło o wielowiekowej tradycji, które miało funkcje użytkowe i ceremonialne. Wymagało ono specjalistycznych narzędzi – do tworzenia plecionek używane były specjalne krosna, takie jak marudai (okrągły stojak) do splotów okrągłych i płaskich oraz takadai do bardziej skomplikowanych splotów płaskich.
Sznury wyplatane były przede wszystkim z jedwabiu i stosowane do elementów strojów, między innymi w zbrojach samurajskich, przy mieczach, a także potocznie jako pasy obijime zabezpieczające obi w kimonie oraz jako ozdoby strojów dworskich.

Współcześnie kumihimo jako forma rękodzieła artystycznego stała się również hobby, które dostępne jest dla innych. Między innymi dlatego, że uprościły się narzędzia i techniki, stały się one bardziej przystępne dla szerszego grona. Nie musimy już wykupywać specjalistycznych krosien, ponieważ zostały one zastąpione specjalnie przygotowanymi piankowymi deskami i kwadratami, które sprawiły, że technika stała się dostępna dla amatorów.
Dziś kumihimo nie służy już do wyplatania elementów stroju, choć nadal pozostaje tradycyjnym rzemiosłem i coraz częściej staje się hobby. Technika ta najczęściej wykorzystywana jest do…

Czy kumihimo jest trudne?

Zdecydowanie nie – szczególnie na poziomie podstawowym. Uproszczenia oraz nowoczesne narzędzia, w tym piankowe dyski, sprawiły, że technika ta stała się dostępna także dla osób całkowicie początkujących.

Do wykonania pierwszych bransoletek nie trzeba znać wielu splotów. Wystarczą podstawowe schematy, na przykład splot oparty na ośmiu pasmach. Współczesne piankowe dyski dodatkowo upraszczają pracę – dzięki specjalnym nacięciom pomagają utrzymać odpowiednie napięcie nici i zapobiegają ich plątaniu.
Wyplatanie pierwszych bransoletek wymaga zaplanowania kilku kluczowych elementów, takich jak kolejność przekładania nici oraz sposób obracania dysku. Później jednak cały proces staje się dość intuicyjny. Z tego względu technika kumihimo polecana jest osobom w każdym wieku. Mogą ją wykonywać także dzieci i nastolatki, zwłaszcza starsze dzieci, które są w stanie samodzielnie tworzyć między innymi bransoletki przyjaźni.

Jak zacząć z techniką kumihimo?

Materiały i narzędzia

Zanim rozpoczniesz wyplatanie swoich pierwszych bransoletek, warto przygotować prosty warsztat pracy. To właśnie odpowiednie materiały i narzędzia pozwolą Ci tworzyć estetyczne i trwałe projekty, nawet na samym początku przygody z kumihimo.

Dysk lub płytka

To najważniejsze i jednocześnie najłatwiejsze w użyciu akcesorium, które znacznie ułatwia proces wyplatania. Współcześnie najpopularniejsze są mobilne dyski wykonane z gęstej pianki (wynalezione przez Makiko Tadę). Zazwyczaj posiadają one 32 nacięcia, które utrzymują odpowiednie napięcie nici. Dzięki temu nitki pozostają na swoim miejscu, nie plączą się, a tworzenie wzorów staje się znacznie prostsze. Dyski doskonale sprawdzają się przy wyplataniu bransoletek, naszyjników, a nawet pasków czy uchwytów do torebek.

Sznurki

W swoim warsztacie warto zgromadzić sznurki w różnych kolorach, aby projekty były bardziej atrakcyjne wizualnie. Tradycyjnie do kumihimo używano jedwabiu, jednak obecnie z powodzeniem można sięgnąć po inne materiały. Świetnie sprawdzają się nici satynowe, bawełniane, nylonowe czy wełniane. Kluczową zasadą jest wybór materiałów, które nie rozciągają się nadmiernie, co pozwala uzyskać równy i estetyczny splot.

Obciążenie i szpulki (opcjonalnie)

Dla uzyskania bardziej profesjonalnego efektu warto dodać do zestawu tama, czyli szpulki, które zapobiegają plątaniu się długich nici. Pomocne jest także obciążenie, na przykład mały woreczek z monetami zawieszony pod supłem. Zapewnia ono stały naciąg splotu i pomaga uniknąć nierówności oraz wybrzuszeń.

Elementy wykończeniowe

Do estetycznego i trwałego zakończenia projektu przydatne są końcówki zaciskowe, mocne nici do owinięcia końców oraz zapięcia, takie jak magnetyczne lub karabińczyki. Dzięki nim bransoletki i naszyjniki będą nie tylko ładne, ale też wygodne w użytkowaniu.

Nauka splotów – od czego zacząć?

Skoro masz już niezbędne akcesoria i materiały, nie pozostaje nic innego jak rozpocząć naukę splotów. W tym celu możesz skorzystać z wielu tutoriali dostępnych w internecie. Jak w przypadku wielu technik rękodzielniczych, najlepiej zacząć od najprostszych splotów charakterystycznych dla techniki kumihimo.
Na początek warto sięgnąć po najbardziej podstawowy splot, który pozwala zrozumieć rytm pracy i sam mechanizm przeplatania nici. Jest nim czteropasmowy Maruyottsugumi. Opanowanie tego splotu daje solidne podstawy i ułatwia naukę kolejnych technik. W miarę zdobywania wprawy możesz stopniowo poznawać inne sploty. Do najbardziej podstawowych należą:

• Maruyottsugumi (Maru-Yotsu-Gumi)

Splot czteropasmowy tworzący okrągły sznur. W wielu źródłach uznawany jest za fundamentalny punkt wyjścia dla osób rozpoczynających naukę kumihimo. Choć prosty, wymaga opanowania podstawowej sekwencji ruchów, co czyni go idealnym treningiem przed trudniejszymi projektami.

• Yattsusegumi (Yatsu-se)

Nazwa dosłownie oznacza „osiem rzek” lub „osiem strumieni”. Jest to splot ośmiopasmowy, który w praktyce warsztatowej, na przykład w studio Makiko Tady, służy do nauki rytmicznego prowadzenia nici na tradycyjnym stojaku marudai.

• Kusaritsunagigumi (Kusari-Tsunagi)

Termin ten oznacza „splot łańcuchowy”. Wymaga bardziej złożonych sekwencji ruchów, które tworzą strukturę przypominającą połączone ze sobą ogniwa łańcucha.

• Edoyattsugumi (Edo-Yatsu)

Nazwa nawiązuje do dawnej nazwy Tokio – Edo – oraz liczby pasm, czyli ośmiu. Jest to jeden z najbardziej rozpoznawalnych okrągłych splotów ośmiopasmowych. Często wykonywany w jednym kolorze, ceniony jest przez projektantów biżuterii za elegancką i wyrazistą teksturę.

Kumihimo – gotowe zestawy

Doskonałym rozwiązaniem na start dla osób początkujących, które chcą nauczyć się techniki kumihimo i tworzyć bransoletki przyjaźni oraz biżuterię dla siebie i najbliższych, są gotowe zestawy startowe. To wygodna opcja, szczególnie wtedy, gdy nie chcesz kompletować wszystkich elementów osobno.
W takim zestawie znajdziesz wszystko, co niezbędne, aby w prosty i bezproblemowy sposób rozpocząć pracę z tą techniką – od kolorowych nici, przez dodatki i akcesoria biżuteryjne, aż po specjalny dysk oraz instrukcję wyplatania jednego z podstawowych, kultowych wzorów.
Dzięki gotowym zestawom możesz łatwo i bez stresu postawić pierwsze kroki w technice kumihimo i od razu przejść do tworzenia własnych projektów.